Ka disa gjëra që nuk bëjnë zhurmë por e ndryshojnë tërësisht mënyrën si e shohim botën dhe drita është njëra prej tyre, një prani e heshtur që nuk kërkon leje për të hyrë, nuk troket, nuk paralajmëron, por thjesht shfaqet dhe, në çastin kur mbështetet mbi muret tona, mbi fytyrën tonë, mbi mendimet tona të shpërndara, e riformëson realitetin me një autoritet të qetë që nuk ka nevojë për argumente. Në kuptimin e saj më të thjesht fizik, drita është energji, valë dhe grimcë njëkohësisht, një paradoks i bukur i natyrës që udhëton me një shpejtësi të paimagjinueshme dhe që i jep formë gjithçkaje që ne quajmë “botë”, sepse pa të nuk do të kishim ngjyra, nuk do të kishim konture, nuk do të kishim as sigurinë se ku mbaron një objekt e ku fillon tjetri, do të jetonim në një hamendje të pafundme, në një errësirë që nuk do të ishte poetike por thjesht e verbër. Por gjuha e dritës nuk mbaron te fizika, sepse ajo që na prek më thellë nuk është shpjegimi shkencor, por simboli sepse drita është zbulesë, është çasti kur mendja ndizet dhe kuptimi merr formë, është ai moment i kthjellët kur e vërteta, edhe nëse është e pakëndshme, na çliron pikërisht sepse më në fund është e dukshme dhe nuk ka më nevojë të fshihet pas hijeve të justifikimeve tona. Më pëlqen të mendoj se drita nuk ekziston për ta zhdukur errësirën, por për ta bërë të kuptueshme sepse vetëm në prani të hijes ne e dallojmë qartësinë, vetëm kur diçka është e mbuluar e kuptojmë sa shumë vlen të shihet dhe ndoshta për këtë arsye, edhe në jetën tonë, periudhat e errëta nuk janë fundi i ndriçimit por sfondi mbi të cilin drita bëhet më e fortë, më e vetëdijshme, më e çmuar. Në marrëdhënie njerëzore, gjuha e dritës është sinqeriteti i plotë, ai lloj sinqeriteti që nuk ka nevojë të bërtasë për të qenë i besueshëm, sepse mjafton një vështrim i kthjellët, një prani që nuk mbart prapaskena, një fjalë që nuk është e lyer me interesa të fshehta, për të ndriçuar hapësirën mes dy njerëzve dhe për ta bërë atë të jetueshme.
Ka njerëz që hyjnë në jetën tonë si një rreze e qetë pasditeje, nuk sjellin spektakël por sjellin qartësi dhe kjo është forma më fisnike e ndikimit. Në art, drita është drejtim dhe theks, është vendimi i padukshëm që përcakton çfarë duhet parë e çfarë duhet lënë në hije, është ajo që i jep thellësi një pikture, dramë një fotografie, frymë një skene dhe pa të, çdo krijim do të ishte i sheshtë, një sipërfaqe pa tension, pa sekret, pa shpirt, sepse drita është ajo që i jep dimension të padukshmes dhe e bën emocionin të dukshëm. Ndoshta, gjuha e dritës është gjuha e vetëdijes sonë, aftësia për të parë jo vetëm botën jashtë nesh, por edhe hapësirat e brendshme ku shpesh zgjedhim të mos hedhim dritë nga frika se mos zbulojmë të vërteta që na sfidojnë dhe megjithatë, pikërisht aty ku kemi guximin të ndriçojmë, fillon pjekuria, fillon qartësia, fillon një lloj paqeje që nuk vjen nga injorimi por nga pranimi.
Sepse drita nuk flet me fjali të shkurtra dhe as me slogane të zhurmshme por me zbulesa të qeta, me një autoritet që nuk imponohet, por që ndihet dhe kush mëson ta kuptojë këtë gjuhë, e di se ndriçimi i vërtetë nuk është spektakël, por kthjelltësi, një dritë që nuk verbon por orienton.
Ndaje
